Onbekend, maar ongekend mooi Mongolië
Er zijn maar weinig landen waar je zo weinig van weet en maar weinig landen zo puur, ongerept en ongestoord door toeristen als Mongolië. Het ligt in Azië, dat weten de meeste mensen wel, maar euh, wát is de hoofdstad ook weer? Als je in het land geweest bent, zul je Ulaanbaatar nooit meer vergeten, want dan heb je een prachtig land kunnen aanschouwen, met een unieke nomadencultuur, een inspirerende religie en wonderschone natuur waar de mens nog weinig kapot heeft kunnen maken.
Unieke landschappen
Ulaanbaatar, de grauwe, grijze blokvormige hoofdstad van Mongolië. Het grauwe en grijze is een overblijfsel van het Russische communisme. Maar de kleurige, vriendelijk lachende Mongoolse bewoners, dat is een uniek volk. In Ulaanbaatar wonen ongeveer één miljoen mensen. De rest van de bevolking leeft een compleet ander leven; een nomadenleven in de gers, zo noemen de bewoners de tenten waarmee ze van plek naar plek trekken op het platteland. En het platteland is groot in Mongolië. In het noorden kenmerkt het landschap zich met bergen en in het zuiden en midden van het land ligt een deel van de enorme Gobi woestijn. Ook zijn er veel meren in Mongolië, waarvan sommige op de Werelderfgoedlijst staan, omdat ze plaats bieden aan honderden bedreigde diersoorten zoals de sneeuwpanter. Het klimaat is één van de meest uiteenlopende op aarde; in de zomer kan het wel veertig graden worden, in de winter min vijftig.
Een religieus nomadenvolk
Onder invloed van Rusland werd in Mongolië in 1924 het communisme doorgevoerd; voor Mongolië een grote vooruitgang, omdat het land in handen was van boeddhistische kloostergemeenschappen. De bevolking had niets in te brengen. De Russen bouwden fabrieken waar de bevolking in kon werken. Na de geweldloze onafhankelijkheid van Rusland door de val van het communisme, werden de fabrieken gesloten en werd de bevolking gedwongen het nomadenbestaan weer op te pakken. Maar dit kende ook nadelen; doordat geiten tijdens het grazen ook de wortels van de plant meetrokken, ontstond er woestijnvorming in grote delen van het land. Een groot deel van het vee stierf door uithongering en tegenwoordig wordt Mongolië onderworpen aan zodanig strenge winters, zoals die van 2009-2010, dat het vee ook dit niet overleeft, waardoor de bevolking massaal naar de hoofdstad trekt. De religie in Mongolië is het boeddhisme, met als grote held de Dalai Lama. Ook vroegere leider Genghis Khan, die de nomadenstammen in Mongolië bij elkaar bracht als één volk, wordt nog nationaal geëerd. Er bestaat zelfs Genghis Khan wodka, met een portret van de leider op de voorkant van de fles!
De meest spectaculaire manier om Mongolië binnen te reizen is wel via de TransMongolië Express. Deze begint in Moskou en al in de trein maak je kennis met het Mongoolse volk; de trein zit namelijk bomvol Mongoolse handelaren. Zodra je aankomt in de hoofdstad Ulaanbaatar, is het de moeite waard om één van de tempels te bezoeken, waarvan in eentje een Boeddhabeeld van 28 meter staat. Ook zie je er jonge monniken, van allen het hoofd kaalgeschoren, gedoemd tot een celibaat leven als monnik in één van de Mongoolse tempels. Bij het zien hiervan, besef je hoe anders wij Westerlingen eigenlijk leven. Op straat is het een drukte van jewelste: het verkeer in Mongolië is één grote chaos, er bestaan nul regels en je wordt er gek van het getoeter. Vanuit de hoofdstad kun je gemakkelijk een tripje regelen naar het zeventig kilometer verderop gelegen National Park Terelj. Dit park is de woonplaats van de bruine beer en de lynx en is voor het grootste gedeelte onbewoond. In het deel toegankelijk voor toeristen, kun je paardrijden over de mooie heuvels en naar de bekende ‘turle rock’, een rots in de vorm van een schildpad. Het park is een ‘must see’; je maakt hier kennis met het prachtige landschap van Mongolië. Het is één van de weinige mogelijkheden die je hiertoe hebt, want de rest van het land is slecht bereikbaar voor toeristen; het is ongerepte woestijn, steppe of berggebied en thuis van de echte nomaden.
Onvergetelijke overnachtingen
Mongolië biedt, naast gewone, naar Westerse maatstaven ingerichte hotels in de hoofdstad, een unieke mogelijkheid om de lokale bevolking te leren kennen. In Park Terelj kun je namelijk, mits je dit van tevoren regelt, overnachten in de gers van de plaatselijke bevolking. Het is een onvergetelijke ervaring, ondanks dat de Mongolen daar geen Engels spreken, proberen ze je toch te betrekken bij hun cultuur en manier van leven. Uit jakmelk wordt een alcoholische drank gemaakt, heel sterk en absoluut niet lekker, maar uit beleefdheid drinken veel toeristen toch mee. Een tip: neem warme kleding mee, het kan ontzettend koud zijn ’s nachts, ondanks dat de Mongolen om de paar uur opstaan om nieuw hout op het vuur te gooien. Maar met deze kans wordt Mongolië nóg onvergetelijker!
Met het boek ‘De Volle Maan als Beste Vriend’, schreef Jannie Regnerus een belangrijk en mooi verhaal over het prachtige land en haar mysterieuze inwoners. Een goede opwarming, wil je Mongolië zelf bezoeken.
Ook de film ‘State of Dogs’, opgenomen in de Mongoolse steppen, spreekt tot de verbeelding en maakt dat je vandaag nog naar dit betoverende land wil vertrekken!

